Kira Artışına Geçici Sınırlama!

Eko Haber'den Mevci Ergün yazısında, geçtiğimiz haftalarda getirilen kira artış sınırlamasını değerlendirdi. İşte Ergün'ün "Konut kira artışına geçici yasal sınırlama" başlıklı o yazısı...

Kira Artışına Geçici Sınırlama!

Eko Haber'den Mevci Ergün'ü Yazısı...

7409 Sayılı Avukatlık Kanunu ile Türk Borçlar Kanu­nunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (Kısaca “Kanun”) ile konut kira artışı hakkında geçici yasal sınır­lama öngören düzenleme, 11 Haziran 2022 tarih ve 31863 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak aynı gün yürürlüğe girmiş bulunmaktadır. Söz konusu Kanun’un 4’üncü madde hükmüne ile, 11 Ocak 2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’na aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

GEÇİCİ MADDE 1: Konut kiraları bakımından bu mad­denin yürürlüğe girdiği tarih ilâ 1 Temmuz 2023 (bu tarih dâhil) tarihleri arasında yenilenen kira dönemlerinde uygulana­cak kira bedeline ilişkin anlaşmalar, bir önceki kira yılına ait kira bedeli­nin yüzde yirmi beşini geçmemek koşuluyla geçerlidir. Bir önceki kira yılının tüketici fiyat en­deksindeki on iki aylık ortalamalara göre deği­şim oranının yüzde yirmi beşin altında kalması ha­linde değişim oranı ge­çerlidir. Bu kural, bir yıldan daha uzun süreli kira sözleşmelerinde de uygulanır. Bu oranları geçecek şekilde yapılan sözleşmeler, fazla miktar yönünden geçersizdir. Bu fıkra hükmü, 344 üncü madde­nin ikinci fıkrası uyarınca hâkim tarafından verilecek karar­lar bakımından da uygulanır.”

Üstte belirtilen düzenleme çerçevesinde yapılan değer­lendirme sonucunda;

11 Haziran 2022 tarihi ilâ 1 Temmuz 2023 (bu tarih dâhil) ta­rihleri arasında yenilenen kira dönemlerinde. Bir önceki kira yılının tüketici fiyat endeksindeki on iki aylık ortala­malara göre değişim oranının yüzde yirmi beşin altında kalması halinde değişim oranı geçerlidir. Uygulanacak kira bedeline ilişkin anlaşmalar, bir önceki kira yılına ait kira bedelinin yüzde yirmi beşini geçemez.

Bir önceki kira yılının yani, 11 Haziran 2022 tarihi ilâ 1 Temmuz 2023 (bu tarih dâhil) tarihleri arası dönemde yeni­lenecek kira yılı öncesine ait kira yılına ait tüketici fiyat en­deksindeki on iki aylık ortalamalara göre değişim oranının yüzde yirmi beşin altında kalması halinde değişim oranı esas alınır.

Kiracı ve kiraya veren arasında, 11 Haziran 2022 tarihi ilâ 1 Temmuz 2023 (bu tarih dâhil) tarihleri arası dönemde yeni­lenecek kira yılı için bir anlaşma yapılmamışsa; Hâkim ta­rafından kira bedelinin belirlenmesinde de yenilenecek kira yılı öncesine ait kira yılına ait tüketici fiyat endeksin­deki on iki aylık ortalamalara göre bir önceki kira yılına ait kira bedelinin yüzde yirmi beşini geçmemek koşuluyla, ki­ralananın durumu göz önüne alınarak hakkaniyete göre belirlenir. Ancak, bu değişim oranının yüzde yirmi beşin altında kalması halinde değişim oranı esas alınır.

Söz konusu düzenleme, bazı ülkelerde uygulama gör­mektedir. Anılan Kanun ülkemizde geçici bir süre için yü­rürlükte olup, Anayasa’ya aykırı olduğuna ilişkin çeşitli görüşler ileri sürülmektedir.

Konu, toplum ve kamu yararı sebeplerine dayanılarak yapılan, “Mülkiyet Hakkının Sınırlanması’na ilişkindir. Ana­yasa düzleminde mülkiyet hakkı, kanunla sınırlanabilir. Ancak, mülkiyet hakkına getirilecek sınırlandır­malar sadece Anayasa’nın sözüne (metnine) değil aynı za­manda Anayasa’nın ruhuna da uygun olmak zorundadır. Anayasa’nın ruhu ile ifade edilmek istenen amaç, Ana­yasa’nın geneli ve ondan çıkan temel anlamdır.

Anayasa ve Anayasa Mahkemesi kararlarında Anaya­sa’nın sözü ve ruhu ile ilgili herhangi bir açıklama veya tanım yer almamaktadır. Buna karşın Anayasa Mahkemesi Anayasa’nın ruhu kavramını, değerlendirmelerinde ölçüt olarak almakta ve kullanmaktadır.

Söz konusu Kanun’un Anayasa’ya aykırı olup olmadığı, en doğru şekilde Anayasa Mahkemesi’nce ölçüt olarak alacağı Anayasanın ruhu kavramını değerlendirmesiyle açıklığa kavuşacaktır.

YORUM EKLE