1. Tapu Harcı: En Büyük Gider Kalemi
Gayrimenkul alım satım işlemlerinin en önemli maliyeti tapu harcıdır. Mevcut yasal düzenlemelere göre, satış bedelinin %4’ü oranında bir harç ödenir. Aksi kararlaştırılmadıkça bu tutar, alıcı ve satıcı arasında %2 – %2 şeklinde eşit olarak paylaştırılır. Ancak piyasa uygulamalarında bu tutarın tamamının alıcı tarafından ödenmesi de yaygın bir durumdur; bu nedenle pazarlık aşamasında bu konuyu netleştirmek önemlidir.
2. Tapu Döner Sermaye Ödemesi
Tapu işlemleri sırasında sadece harç değil, aynı zamanda “Döner Sermaye İşletmesi” tarafından belirlenen bir hizmet bedeli de tahsil edilir. Her yıl güncellenen bu tutar, tapu harcına kıyasla daha cüzi bir miktar olsa da işlem sırasında nakit olarak hazır bulundurulmalıdır.
3. Emlakçı Komisyonu
Eğer evi bir emlak danışmanı aracılığıyla alıyorsanız, hizmet bedeli ödemeniz gerekir. Taşınmaz Ticareti Hakkında Yönetmelik uyarınca emlakçı komisyonu, satış bedelinin %2’si + KDV (alıcıdan) ve %2’si + KDV (satıcıdan) olacak şekilde sınırlandırılmıştır.
4. Ekspertiz (Değerleme) Ücreti
Özellikle konut kredisi kullanacaksanız, bankanın evin değerini belirlemesi için gönderdiği bağımsız ekspertiz uzmanının ücretini alıcı öder. Kredi kullanmasanız bile, aldığınız evin gerçek değerinden ve hukuki durumundan emin olmak için bu hizmeti almanız tavsiye edilir.
5. Banka ve Kredi Masrafları
Krediyle ev alıyorsanız, ekspertiz ücretinin yanı sıra “Dosya Masrafı” (tahsis ücreti) ve ipotek tesis ücreti gibi ek ödemelerle karşılaşırsınız. Kredi tahsis ücreti genellikle kullanılan kredi tutarının binde 5’ini geçemez.
6. Zorunlu Sigortalar (DASK ve Konut Sigortası)
Tapu devri ve kredi kullanımı için DASK (Zorunlu Deprem Sigortası) yaptırılması zorunludur. Bunun yanı sıra bankalar, kredi vadesi boyunca evi güvence altına almak için konut sigortası ve hayat sigortası gibi ek poliçeler de talep edebilir.
7. Abonelik Başlatma ve Taşınma Giderleri
Evi satın aldıktan sonra yaşamın başlaması için elektrik, su ve doğalgaz aboneliklerinin üzerinize alınması gerekir. Bu işlemler sırasında ödenen güvence bedelleri ve depozitolar da toplam maliyete eklenmelidir. Ayrıca profesyonel bir nakliye firmasıyla anlaşacaksanız, taşınma masraflarını da listeye dahil etmeyi unutmayın.
Ev alırken sadece satış bedelini değil, bu bedelin yaklaşık %5 ile %7’si kadar bir ek bütçeyi “masraflar” için ayırmanız, taşınma sürecini çok daha huzurlu yönetmenizi sağlayacaktır.