Bankaların dikkat çekici kampanyaları ve düşük faiz vaatleri cazip görünse de, imza aşamasında gözden kaçan detaylar toplam geri ödemede yüz binlerce liralık farklar yaratabiliyor. İşte konut kredisi sürecinde "kazanan" tarafta kalmanız için dikkat etmeniz gereken altın kurallar:
Sadece Faiz Oranına Bakmak Yanıltıcı Olabilir
Tüketicilerin düştüğü en büyük tuzak, sadece aylık faiz oranına odaklanmak. Oysa gerçek maliyet; dosya masrafı, ekspertiz ücreti, ipotek tesis bedeli, komisyonlar ve sigorta kalemleri ile şekilleniyor.
Altın Kural: Bankalardan mutlaka "Yıllık Maliyet Oranı" ve "Toplam Geri Ödeme Tutarı" belgelerini talep edin. İki banka arasındaki 0.1’lik faiz farkı, dosya masrafları eklendiğinde tam tersi bir maliyet tablosu çıkarabilir.
Vade ve Taksit Dengesinde Yüzde 35 Kuralı
Uzun vade, aylık taksitleri düşürerek bütçeyi rahatlatıyor gibi görünse de madalyonun diğer yüzünde katlanan faiz yükü bulunuyor. Uzmanlar, finansal sürdürülebilirlik için şu formülü öneriyor:
Hane Geliri Analizi: Aylık kredi taksitleri, toplam hane gelirinin %30 ile %35 bandını aşmamalıdır.
Bu sınırın aşılması, beklenmedik sağlık harcamaları veya gelir kayıplarında kredi taksitlerinin ödenememesi ve temerrüt riskini beraberinde getirir.
Sigorta Dayatmalarına Karşı Haklarınızı Bilin
Kredi başvurularında bankalar genellikle hayat sigortası ve ek ürünleri kendi kurumlarından almanızı "zorunlu" gibi sunabiliyor. Ancak güncel mevzuat bu konuda tüketiciye özgürlük tanıyor.
Hayat sigortasını bankadan yaptırmak zorunda değilsiniz. Farklı sigorta şirketlerinden teklif alarak maliyetlerinizi ciddi oranda düşürebilirsiniz. Sözleşmeyi imzalamadan önce hangi kalemlerin yasal zorunluluk, hangilerinin isteğe bağlı olduğunu mutlaka sorgulayın.
Gayrimenkulün Hukuki Sağlığı En Az Kredi Kadar Önemli
Kredi şartları kadar, satın alınacak konutun hukuki durumu da finansal geleceğinizi etkiler. Ekspertiz süreci başlamadan önce şu başlıkları netleştirin:
Tapu Kaydı: Üzerinde haciz, ipotek veya devri engelleyecek bir şerh var mı?
İskan ve İmar: Yapı kullanım izin belgesi alınmış mı? Projeye aykırı bir durum söz konusu mu?
Ekspertiz Değeri: Bankanın belirleyeceği ekspertiz değeri, kullanabileceğiniz maksimum kredi tutarını belirler. Piyasa değeri ile ekspertiz değeri arasındaki farkın bütçenizi sarsmaması için ön araştırma yapın.
Ev sahibi olmak isterken borç batağına saplanmamak için "duygusal" değil, "matematiksel" kararlar vermek uzun vadede en büyük kazancınız olacaktır.
