Ekspertiz Raporları Anında Tapu Sisteminde
Hazırlanan kanun teklifinin en dikkat çekici maddesi, gayrimenkul değerleme (ekspertiz) raporlarının iletimiyle ilgili. Artık SPK ve BDDK tarafından yetkilendirilmiş kuruluşlarca hazırlanan değerleme raporları, düzenlendiği gün Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü (TKGM) sistemine elektronik ortamda ve bedelsiz olarak gönderilecek.
Bu durum, gayrimenkulün değerinin artık "beyan esaslı" ya da gerçeklikle bağı kopmuş "emlak vergisi değerleri" üzerinden değil, profesyonel uzmanlarca tespit edilen piyasa verileri üzerinden anlık olarak takip edilmesini sağlayacak.
Veri Paylaşımı Zorunlu Hale Geliyor
Görsellerde yer alan detaylara göre; 6362 sayılı Kanun kapsamında yapılan tüm değerlemelerin Türkiye Değerleme Uzmanları Birliği (TDUB) ve MKK Gayrimenkul Bilgi Merkezi AŞ ile paylaşılması zaten zorunluydu. Ancak yeni teklif, bu verilerin doğrudan Tapu ve Kadastro sistemine entegre edilmesini sağlayarak kamu bürokrasisini hızlandırmayı ve kayıt dışı ekonomiyle mücadele etmeyi hedefliyor.
Sektörü Neler Bekliyor?
Düzenlemenin yasalaşmasıyla birlikte gayrimenkul dünyasında şu değişimlerin yaşanması öngörülüyor:
Düşük Beyan Devri Bitiyor: Tapuda satış bedelinin düşük gösterilerek vergi kaybına yol açılması uygulamasının önüne geçilecek.
Adil Vergilendirme: Emlak vergisine esas değerler yerine, mülkün gerçek piyasa değeri (rayiç bedel) üzerinden işlem yapılmasına yönelik teknolojik altyapı tamamlanacak.
Hatalı Değerlemeye Sıkı Denetim: TDUB’a bağlı çalışan uzmanların asgari sınırlar üzerinde hatalı veya yanıltıcı rapor düzenlemesi durumunda, lisans iptaline kadar giden ağır yaptırımlar uygulanacak.
Veri Odaklı Piyasası: 2022'de 1.3 milyonu aşan, 2024'te ise yaklaşık 830 bin adet hazırlanan değerleme raporları artık tek bir merkezde toplanarak Türkiye'nin "Değer Haritası"nı oluşturacak.
Sadece Tapu Değil, Aidat ve İstisnalar da Gündemde
Kanun teklifi sadece değerleme ile sınırlı değil. Düzenlemede ayrıca;
TOKİ Sosyal Konut Projeleri: 2027 sonuna kadar yapılacak ihalelerde damga vergisi istisnası getirilmesi,
Apartman/Site Yönetimi: Site yöneticilerinin avans (aidat) toplama yetkilerine sınırlama getirilerek, kat maliklerinin mağduriyetinin önlenmesi gibi önemli maddeler de yer alıyor.