İşte gayrimenkul dünyasında en sık karşılaşılan tapu terimleri ve bilmeniz gereken kritik detaylar:
1. Kat İrtifakı ve Kat Mülkiyeti: Hangisi Daha Güvenli?
Yeni bir projeden ev alırken karşınıza çıkan ilk iki kavram budur.
Kat İrtifakı: Henüz tamamlanmamış veya iskanı alınmamış binalarda, her bir bölümün (dairenin) payına düşen arsa miktarını belirtir. Bir nevi "inşaat aşaması tapusu"dur.
Kat Mülkiyeti: İnşaatın bittiğini, binanın projesine uygun olduğunu ve iskan belgesinin alındığını gösterir. Yatırımcılar için en güvenli liman kat mülkiyetli tapudur.
2. Hisseli Tapu ve Müstakil Tapu
Mülkiyetin kime ait olduğu sorusunun cevabı burada saklıdır:
Müstakil Tapu: Taşınmazın tek bir kişiye ait olduğunu belirtir. Satış süreçleri oldukça hızlıdır.
Hisseli Tapu: Gayrimenkulün birden fazla ortağı olduğu anlamına gelir. Burada dikkat etmeniz gereken en önemli detay "Şufa Hakkı" yani önalım hakkıdır. Diğer hissedarlardan habersiz satış yapmak, ileride tapu iptal davalarına yol açabilir.
3. Tapu Şerhi Nedir?
Tapu kütüğünün "Şerhler" hanesi, o taşınmazın üzerindeki kısıtlamaları gösterir. Bir evin üzerinde aile konutu şerhi, haciz, ipotek veya satış vaadi olup olmadığını buradan görebilirsiniz. Tapu devri yapmadan önce mutlaka güncel bir tapu kaydı alarak "temiz" olduğundan emin olmalısınız.
4. İskan (Yapı Kullanma İzin Belgesi)
Bir yapının yasal olarak "oturulabilir" olduğunu kanıtlayan belgedir. İskanı olmayan yapılar tapuda hala "arsa" olarak görünebilir ve bu durum ileride yüksek elektrik/su faturaları veya kredi çekme zorlukları gibi problemler yaratabilir.
5. Cins Tashihi: Kağıt Üzerindeki Değişim
Eğer bir arsa üzerine bina yaptıysanız, tapudaki "Arsa" vasfını "Bina" veya "Kargir Ev" olarak değiştirmeniz gerekir. Bu işleme cins tashihi denir. Bu işlem yapılmadan kat mülkiyetine geçilmesi mümkün değildir.
