Bir ev inşa etmek için öncelikle imarlı bir arsaya sahip olunması gereklidir. İmarsız bir arsa üzerine yapılan yapılar, hangi şartlarda olursa olsun, yasalara aykırı kabul edilir ve kaçak yapı statüsünde değerlendirilir. Bu nedenle, arsa seçiminde imar durumunun kontrol edilmesi önemlidir.
İmarı bulunan bir arsada ev yapabilmek için, öncelikle ilgili mimari projenin hazırlanması ve belediyeye sunulması gerekmektedir. Proje hazırlığı sürecinde, yapılacak yapının çevre düzenlemelerine, şehir planlarına ve bölgesel kurallara uygun olması sağlanmalıdır. Bunun yanı sıra, belediyeye başvuruda bulunurken gerekli tüm evrakların eksiksiz bir şekilde teslim edilmesi önem taşır. Eksik evraklarla başvuru yapılması durumunda, inşaat sürecine başlanması mümkün olmaz ve süreç uzayabilir.
Ev yapımında bir diğer önemli unsur, arsanın büyüklüğü ve yapılacak yapının fiziksel özellikleridir. Arsanın bulunduğu bölgedeki imar planında belirtilen emsal oranlarına uyulması zorunludur. Emsal, bir arsaya inşa edilebilecek toplam yapı alanını belirleyen bir katsayıdır. Bunun yanı sıra, TAKS (Taban Alan Katsayısı) ve KAKS (Kat Alan Katsayısı) gibi terimler, yapılacak inşaatın taban oturum alanı ve toplam inşaat alanıyla ilgili önemli bilgiler sunar.
TAKS, bir arsanın üzerine yapılacak yapının taban oturum alanının arsaya oranını ifade eder. Örneğin, 1.000 metrekarelik bir arsa üzerinde uygulanabilecek farklı TAKS oranlarına göre şu sonuçlar ortaya çıkabilir:
- TAKS oranının %20 olması durumunda:
1.000 metrekare x 0,20 TAKS = 200 metrekare.
Bu hesaplama, 200 metrekare taban oturum alanına sahip ve 6,5 katlı bir bina yapılabileceği anlamına gelir. - TAKS oranının %40 olması durumunda:
1.000 metrekare x 0,40 TAKS = 400 metrekare.
Bu durumda, 400 metrekare taban oturum alanına sahip ve 3,5 katlı bir bina inşa edilebilir.
Görüldüğü üzere, TAKS oranı arttıkça taban oturum alanı genişler ancak yapılabilecek kat sayısı azalır. Bu oranlar, belediye ve bölgesel imar planları doğrultusunda belirlenir ve mutlaka bu kurallara uygun şekilde hareket edilmesi gerekir. Bu süreçleri doğru yönetmek, hem yasal sorunlardan kaçınmak hem de sağlıklı bir yapı inşa etmek için önemlidir.
