“Bana tebligat gelmedi, haberim yoktu” savunmasını geçersiz kılan bu karar, icra takipleri ve tahliye süreçlerinde yeni bir dönemin kapısını araladı.
Nişantaşı’ndaki Lüks Konutta Başlayan Hukuk Mücadelesi
İstanbul Nişantaşı’nda bulunan bir konutun kiralanmasıyla başlayan süreç, kiracının kira bedellerini ödememesi üzerine icra takibine taşındı. Ev sahibinin avukatı Gizem Gonce aracılığıyla hem biriken alacakların tahsili hem de tahliye talepli icra takibi başlatıldı.
Ancak kiracı, takibe ilişkin ödeme emrinin kendisine usulüne uygun tebliğ edilmediğini savunarak hukuki süreç başlattı.
MERNİS Tebligatı Usulsüz İtirazı
- İki Farklı Adres: Borçlu kiracının sözleşmede yer alan adresi İstanbul Nişantaşı iken, ilk tebligat İzmir’deki bir adrese gönderildi ve “muhatap taşınmış” gerekçesiyle iade edildi.
- Doğrudan MERNİS’e Tebliğ: Bunun üzerine alacaklı taraf, Tebligat Kanunu’nun 21/2. maddesi kapsamında doğrudan kiracının MERNİS adresine tebligat çıkardı.
- Yerel Mahkeme Kiracıyı Haklı Buldu: Kiracı, sözleşmedeki bilinen adreslerine tebligat denenmeden doğrudan MERNİS adresine tebligat yapılmasının usulsüz olduğunu savunarak dava açtı. Yerel mahkeme de bu iddiayı haklı bularak takibi durdurdu.
Bölge Adliye Mahkemesi: “UYAP Girişi Öğrenme Tarihidir”
Karara yapılan itiraz üzerine dosya Bölge Adliye Mahkemesine (BAM) taşındı. BAM, ilk derece mahkemesinin kararını kaldırarak emsal niteliğinde bir gerekçeye imza attı.
Mahkeme, kiracının UYAP Vatandaş Portal geçmişini inceledi. Yapılan incelemede, kiracının e-Devlet şifresiyle sisteme giriş yaparak icra dosyasındaki iki tebligatı ve takip talebini 28 Eylül 2024 tarihinde görüntülediği tespit edildi.
Mahkemenin Gerekçesi:
“UYAP Vatandaş Portal’a kişiye özel e-Devlet şifresi veya güvenli elektronik imza ile giriş yapılmaktadır. Borçlunun sistem üzerinden icra dosyasındaki belgeleri incelediği tarih, takibi resmen öğrendiği tarihtir.”
Bu tespit doğrultusunda kiracının “takipten daha geç haberdar olduğu” yönündeki iddiası reddedildi. Tebligat usulsüz olsa bile, öğrenme tarihinden itibaren 7 günlük yasal şikayet süresi geçirildiği için takibin devamına karar verildi.
Tebligat Gelmedi Demek Artık Kurtarıcı Değil
Kararı değerlendiren Avukat Gizem Gonce, vatandaşları UYAP kullanımı konusunda uyardı. Gonce, fiziki tebligatın kişiye ulaşmamasının tek başına bir güvence oluşturmadığını belirterek şunları söyledi:
- UYAP Geçmişi İz bırakıyor: “Bir icra takibinde ödeme emri elinize ulaşmamış olabilir. Ancak e-Devlet veya UYAP üzerinden merak edip dosyayı açtığınız an, sistem bu incelemeyi kaydeder. Mahkemeler artık bu dijital izi ‘öğrenme tarihi’ olarak kabul ediyor.”
- 7 Günlük Kritik Süre: “Usulsüz tebligat şikayeti için yasal süre, dosyayı UYAP’ta ilk kez görüntülediğiniz andan itibaren başlar. Bu süreyi kaçırırsanız, tebligat gerçekten usulsüz olsa bile haklılığınızı yitirebilir ve takibin kesinleşmesiyle karşı karşıya kalabilirsiniz.”
Ev Sahibi ve Kiracılar Ne Yapmalı?
Uzmanlar, kira ve tahliye uyuşmazlıklarında hak kaybı yaşamamak için tarafların şu önlemleri almasını öneriyor:
| Taraf | Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar |
| Kiracılar | e-Devlet ve UYAP Vatandaş Portal hesaplarını düzenli olarak kontrol etmeli; sistemde görülen bir icra dosyası incelendiği an yasal sürenin (7 gün) başladığını unutmamalıdır. |
| Ev Sahipleri | Kira sözleşmelerinde tarafların güncel ve geçerli tebligat adreslerini açıkça belirtmeli, adres değişikliklerini sözleşme hükümlerine göre takip etmelidir. |
| Her İki Taraf | MERNİS (yerleşim yeri) adreslerinin güncelliğini e-Devlet üzerinden kontrol etmeli ve adres değişikliklerini nüfus müdürlüklerine zamanında bildirmelidir. |
