Aktif Sözleşme Sayısına “İki” Sınırı
Yeni dönemde aynı kişinin yapabileceği sözleşme sayılarına doğrudan kısıtlama getirildi. Düzenlemeye göre bir kişi artık:
- En fazla 1 taşıt finansmanı sözleşmesi,
- En fazla 1 konut veya çatılı iş yeri finansmanı sözleşmesi yapabilecek.
Böylece bir vatandaşın sistemde aynı anda en fazla 2 aktif sözleşmesi olabilecek; birden fazla araç veya birden fazla konut sözleşmesi yapılmasına izin verilmeyecek.
Tavan Limitler ve Yüksek Tutarlı Sözleşmeler Güncellendi
Artan piyasa fiyatları göz önünde bulundurularak kişi ve risk grubu bazındaki azami finansman limitlerinde de artışa gidildi:
- Taşıt Finansmanı Üst Limiti: 6 milyon 250 bin TL’ye,
- Konut ve İş Yeri Finansmanı Üst Limiti: 62 milyon 500 bin TL’ye çıkarıldı.
Bir kişiye veya risk grubuna ait tüm sözleşmelerin toplam tutarı da en fazla 62 milyon 500 bin TL olabilecek.
Bunun yanı sıra “yüksek tutarlı” sayılan sözleşmelerin tanım aralığı da genişletildi. Taşıtta yüksek tutarlı sözleşme sınırı 2 milyon 509 bin TL’den 5 milyon TL’ye, konutta ise 6 milyon 274 bin TL’den 12 milyon 500 bin TL’ye yükseltildi. Şirketlerin portföylerindeki yüksek tutarlı sözleşme oranının %5’i geçmemesi esas alınırken, 1 Ocak 2025’ten sonra kurulan yeni şirketler için bu orana Haziran 2027’ye kadar %15’lik kademeli bir geçiş esnekliği tanındı.
Müşteri Parasına “Risksiz Yatırım” Şartı
BDDK’nın Finansal Kurumlar Birliği’ne gönderdiği talimat doğrultusunda, biriken tasarruf fonlarının riskli varlıklarda erimesinin önüne geçilmesi hedeflendi. Şirketler artık toplanan paraları sadece katılım bankalarındaki TL cinsi cari/katılma hesaplarında, Hazine’nin TL cinsi kira sertifikalarında (sukuk) veya düşük riskli (Risk değeri 1 veya 2 olan) katılım esaslı yatırım fonlarında değerlendirebilecek.
Ayrıca fon havuzlarında nemasız bekleyen paranın getirisiz kalmasını önlemek adına, günlük getirisiz bakiyenin bir önceki ay sonundaki fon havuzu büyüklüğünün binde 2’sini geçemeyeceği hükme bağlandı.
Sistem Nasıl İşliyor? (1 Milyon TL’lik Araç Örneği)
Tasarruf finansman şirketleri, organizasyon bedeli olarak katılım tutarının ortalama %7’sini hizmet bedeli olarak alıyor. Sistemde paraya herhangi bir nema veya kâr payı verilmediği için ödenen taksitler anapara olarak kalıyor.
Aracını 6. ayın sonunda teslim almak isteyen bir katılımcının, finansman tutarının %45’ini (450 bin TL) bu süreçte tamamlamış olması gerekiyor. Peşinatsız ve farklı vadelerde 1 milyon TL’lik bir araç alımında %45’lik hak ediş sınırına ulaşma süreleri şöyle şekilleniyor:
- 12 Ay Vade: Aylık 83.333 TL ödemeyle 6. ayda hak kazanılıyor.
- 24 Ay Vade: Aylık 41.666 TL ödemeyle 11. ayda hak kazanılıyor.
- 36 Ay Vade: Aylık 27.777 TL ödemeyle 16. ayda hak kazanılıyor.
- 48 Ay Vade: Aylık 20.833 TL ödemeyle 22. ayda hak kazanılıyor.
- 60 Ay Vade: Aylık 16.666 TL ödemeyle 27. ayda hak kazanılıyor.
Uzmanlar, enflasyonist ortamda ürün fiyatlarının artması ve sistemde biriken paranın değer kaybetme riski nedeniyle, imkânı olanların peşinat vererek veya ilk 6 ayda %45’lik tutarı tamamlayarak teslimatı erkene çekmelerinin en makul yöntem olduğu konusunda uyarıyor.
