Ticaret Bakanlığı tarafından uygulanan Elektronik İlan Doğrulama Sistemi (EİDS) kapsamında gayrimenkul ilanlarında yeni bir döneme geçilmesi planlanıyor. Mevcut sistemde taşınmaz sahibinin, emlak işletmesine e-Devlet üzerinden ilan yayınlama yetkisi vermesi gerekirken, yeni düzenlemeyle birlikte yetkilendirme sözleşmelerinin de elektronik ortamda sisteme dahil edilmesi gündemde.
Öz İnoks Ankara Gayrimenkul Yatırım ve Danışmanlık Şirketi Yönetim Kurulu Başkanı Talip Çakmış, düzenlemenin gayrimenkul sektöründe şeffaflık ve güven açısından önemli olduğunu ifade etti.
Çakmış, “Gayrimenkul sektöründe en önemli konulardan biri, ilan sahibinin ve ilanı yayınlayan emlak işletmesinin gerçekten yetkili olup olmadığının net bir şekilde ortaya konulmasıdır. EİDS ile başlayan doğrulama sürecinin, yetkilendirme sözleşmeleriyle desteklenmesi hem tüketicinin hem de emlak işletmelerinin haklarını koruyacaktır” değerlendirmesinde bulundu.
“Yetki iptal edilince ilan da kaldırılabilecek”
Yeni sistemle birlikte taşınmaz sahibi ile emlak işletmesi arasındaki yetkilendirme sözleşmesinin elektronik ortamda takip edilmesi ve sözleşmenin iptal edilmesi halinde ilgili ilanın da otomatik olarak yayından kaldırılması planlanıyor.
Talip Çakmış, bu uygulamanın özellikle yetkisi sona ermiş taşınmazların ilan sitelerinde yayınlanmaya devam etmesinin önüne geçebileceğini belirterek, “Bir emlak işletmesinin taşınmaz üzerindeki yetkisi sona erdiğinde bunun ilan platformlarına da otomatik olarak yansıması önemli. Böylece tüketici karşısında güncel ve doğrulanabilir bir ilan sistemi oluşur” dedi.
Sektörde aynı taşınmaz için birden fazla emlak işletmesine ilan yetkisi verilmesinin sınırlandırılması yönünde de talepler bulunuyor. Ancak bu konuda yapılacak düzenlemenin küçük ve orta ölçekli emlak işletmeleri üzerindeki etkilerinin de dikkate alınması gerektiğini belirten Çakmış, sektörün tüm paydaşlarını gözeten dengeli bir sistemin önemine dikkat çekti.
“Yabancı maliklerin taşınmazları için de doğrulama geliyor”
Mevcut uygulamada yabancı maliklerin taşınmazları ile tapu kaydı bulunmayan bazı taşınmazlar için farklı ilan yöntemleri uygulanabiliyor. Sektör temsilcileri, bu yöntemin zaman zaman yetkilendirme şartını aşmak amacıyla kullanılabildiğine dikkat çekiyor.
Yeni düzenlemeyle birlikte bu alanda da doğrulama mekanizmasının devreye alınması bekleniyor.
Çakmış, “Gayrimenkul ilanlarında hangi taşınmaz olursa olsun, tüketicinin karşısında doğrulanabilir ve güvenilir bilgi bulunması gerekiyor. Yabancı maliklere ait taşınmazlar da dahil olmak üzere tüm ilanların mümkün olduğunca aynı güvenlik standartları içerisinde değerlendirilmesi sektör açısından olumlu olacaktır” ifadelerini kullandı.
“Taşınmaz satışında güvenli ödeme dönemi”
Ticaret Bakanlığı’nın üzerinde çalıştığı bir diğer düzenleme ise taşınmaz satışlarında güvenli ödeme sisteminin hayata geçirilmesi.
İkinci el motorlu kara taşıtı satışlarında uygulanan güvenli ödeme modelinin gayrimenkul satışlarında da zorunlu hale getirilmesiyle birlikte, taraflar arasındaki para transferlerinin daha güvenli hale getirilmesi ve dolandırıcılık risklerinin azaltılması hedefleniyor.
Talip Çakmış, gayrimenkul işlemlerinde yüksek tutarlı para transferleri gerçekleştirildiğini hatırlatarak, “Gayrimenkul sektöründe güven sadece ilanın doğruluğuyla sınırlı değil. Satış bedelinin güvenli şekilde transfer edilmesi de işlemin en önemli aşamalarından biri. Güvenli ödeme sisteminin doğru şekilde uygulanması, hem alıcı hem satıcı açısından önemli bir güvenlik mekanizması oluşturabilir” dedi.
Çakmış, dijitalleşmenin gayrimenkul sektörünün geleceğinde daha fazla yer alacağını belirterek sözlerini şöyle tamamladı:
“Gayrimenkul sektörünün geleceği; şeffaflık, doğrulanabilir bilgi ve güvenli işlem altyapısı üzerine kuruluyor. EİDS, yetkilendirme sözleşmeleri ve güvenli ödeme gibi uygulamalar doğru şekilde hayata geçirildiğinde hem vatandaşın hem de işini mevzuata uygun yapan gayrimenkul danışmanlarının korunmasına katkı sağlayacaktır. Biz sektör temsilcileri olarak, düzenlemelerin uygulanabilir, adil ve tüm tarafların haklarını gözeten bir yapıda olmasını önemsiyoruz.”
