Hasarın Nedeni Yıkımsa, Sorumluluk İnşaatı Yapandadır
Yıkım yapılmadan önce herhangi bir su sızıntısı veya hasar yaşamayan, ancak bitişik binanın yıkılmasıyla duvarı açıkta kalıp yağmura maruz kalan bina sahipleri için hukuk net bir tablo çiziyor: Hasara kim neden olduysa, oluşan zarardan da o sorumludur.
İnşaat veya yıkım ruhsatı alarak işe girişen müteahhit veya yapı müteahhitleri, yürürlükteki mevzuat ve teknik esaslar gereği çevre binalara zarar vermeyecek her türlü güvenlik ve koruma tedbirini almakla yükümlüdür. Günümüz inşaat teknolojisinde, açıkta kalan bitişik duvarların su yalıtımıyla korunması veya koruyucu branda/sıva uygulamalarıyla yağmura karşı muhafaza edilmesi oldukça basittir. Bu önlemleri almayarak komşu binada hasara yol açan müteahhit veya arsa sahibi, meydana gelen zararı tazmin etmek zorundadır.
İzlenmesi Gereken Hukuki Yol: İlk Adım “Delil Tespiti”
Zarara uğrayan vatandaşların vakit kaybetmeden atması gereken ilk adımlar şunlardır:
- Mahkemeden Delil Tespiti (Değişik İş Dosyası) İsteyin: Hasar oluştuktan sonra doğrudan tazminat davası açmak yerine, öncelikle nöbetçi Sulh Hukuk Mahkemesine başvurarak “Delil Tespiti” talep edilmelidir. Hukukta “Değişik İş Dosyası” olarak adlandırılan bu süreç, uzun süren davanın aksine çok kısa sürede sonuçlanır.
- Bilirkişi İncelemesi: Mahkemenin görevlendireceği uzman bilirkişi (inşaat mühendisi), adrese gelerek dairedeki ve binadaki sızıntıyı yerinde inceler. Yıkım sonrası açıkta kalan duvar ile daire içindeki hasar arasındaki illiyet (sebep-sonuç) bağını ve oluşan zarar miktarını resmi bir raporla kayıt altına alır.
- Tazminat Davasının Açılması: Bilirkişi raporuyla hasarın kaynağı ve miktarı kesinleştikten sonra, esas mahkemede dava açılarak tespit edilen tazminat tutarı sorumlulardan (müteahhit ve/veya arsa sahibi) talep edilir.
Sadece Daire Değil, Anagayrimenkul de Tehlikede Olabilir
Olay sadece tek bir dairenin boyasının dökülmesi veya parkesinin kabarmasıyla sınırlı kalmayabilir. Bitişik duvarın sıvasız ve korumasız şekilde yağmur suyunu emmesi, binanın ana taşıyıcı sistemine ve betonarmeye de zarar verebilir. Bu nedenle yapılan tespit çalışması sadece daire içindeki hasarı değil, binanın ana yapısında (anayapıda) oluşabilecek korozyon ve yıpranmaları da kapsamalıdır. Bina yönetimleri veya kat malikleri, anagayrimenkulün ortak alanları için de ortak hareket ederek tespit ve dava sürecini yürütebilirler.
