Verileri değerlendiren EVA Gayrimenkul Değerleme Genel Müdürü Cansel Turgut Yazıcı, “2024 yılı Mayıs ayında gerçekleşen konut satışlarına baktığımızda 110.588 adet konutun satılmış olduğunu görüyoruz. 2023 yılının Mayıs ayında gerçekleşen 113.276 adet dolayındaki satış adedine kıyasla yaklaşık yüzde 2,4 oranında düşüş yaşandı.“ dedi.

Yazıcı, şöyle devam etti:

Kıyaslamayı 2024 yılı Mayıs sonu itibariyle yapacak olursak toplam 465.761 adet konut satıldı. 2023 yılı aynı dönemde bu rakam 481.143 olarak gerçekleşmişti.  

Sonuç olarak iki yılı kıyasladığımızda yüzde 3,4 oranında bir düşüş yaşandı. Bu açıdan bakıldığında 2023 yılı satış sayılarını yakaladığımızı söyleyebiliriz. Öte yandan 2023 yılında ise 2022 yılına göre yaklaşık yüzde 16,3 oranında düşüş yaşanmıştı.

Konut kredi kullanımında düşüş sürüyor. İpotekli konut kredileri bir önceki seneye göre yüzde 40 daha düşük bir toplam rakamla yılı kapatacak şekilde seyrediyor. Toplam satışların içinde konut kredisi ile alınan evlerin oranı yüzde 10 ‘a varamıyor.

İpotekli satışlar 2024 yılı Mayıs ayında bir önceki yılın aynı ayına kıyasla yüzde 63,94 oranında azalarak 9.909 adet olarak açıklandı. 2024 yılı Mayıs ayında, toplam konut satışları içinde ipotekli satışların payı yüzde 8,96 olarak gerçekleşti.

2024 yılı Mayıs sonu itibariyle baktığımızda gerçekleşen toplam ipotekli konut satışları 2023 yılının aynı döneminde gerçekleşen ipotekli konut satışlarına kıyasla yaklaşık yüzde 58,7 oranında düşüş gösterdi.

2023 yılı Mayıs sonu itibariyle baktığımızda gerçekleşen toplam ipotekli konut satışları 2022 yılının aynı döneminde gerçekleşen ipotekli konut satışlarına kıyasla yaklaşık yüzde 16,7 oranında düşüş göstermişti.  

2024 yılı Mayıs ayı sonu itibariyle gerçekleşen kümüle konut satışlarının içinde ipotekli satışların oranı yüzde 9,6 mertebelerinde gerçekleşti. 2023 yılı Mayıs ayında bu oran aynı etkilerden dolayı yüzde 22,4 seviyelerindeydi. 

Bu rakamların düşmesindeki en büyük etken konut kredi faizleri. Bugün 1 milyon lira bir konut kredisine 120 ay için aylık ödenmesi gereken faiz tutarı 30-35 bin liralara çıkmış durumda.

Kredi kullanılabilir olmaktan uzaklaştı. Böyle bir yatırım yapma ümidi kalmayanlar tasarruf yapmak yerine elindeki paraya harcamaya daha meyilliler.

2024 yılı Mayıs ayında 35.558 adet konut ilk defa el değiştirdi

Bir başka önemli veri de ilk satışlar, 2024 yılı Mayıs ayında gerçekleşen ilk el konut satışları bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 3,33 oranında artarak 35.558 adet açıklandı.

2024 yılı Mayıs ayında, toplam kümüle konut satışları içinde ilk el konut satışlarının payı yüzde 31,75 olarak gerçekleşti.

Ev Sahibi Olmak için Hâlâ Bir Şans Var Ev Sahibi Olmak için Hâlâ Bir Şans Var

Yıllardır ilk satışların aylık toplam satışların içindeki payı istatistiği bozmadan yüzde 29-32 oranında bir seyirle devam ediyor.

Büyükşehirlerde durum nasıl değişti 

İstanbul, İzmir ve Ankara özelinde bakacak olursak; 2024 yılı Mayıs ayı sonu itibariyle kümüle konut satışlarının, 2023 yılı aynı dönemine nazaran İstanbul’da yaklaşık yüzde 3,5, Ankara’da yüzde 19,1 ve İzmir’de ise yüzde 3,1 oranında azaldığı görülmektedir. 

Mayıs ayında yabancılara yapılan konut satışları geçen senenin aynı ayına göre yüzde 34,83 oranında azaldı.

Yabancılara yapılan konut satışı 2024 yılı Mayıs ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 34,83 oranında azalarak 2.064 adet açıklandı.

2024 yılı Mayıs ayı sonu itibariyle yabancıya satılan kümüle konut adedinin toplam satışlar içindeki oranı yüzde 1,9 oranındadır. 2023 yılı aynı döneminde bu oran yüzde 3,5’di. 

Ancak 2024 yılının ilk 3 ayında yabancılara yapılan satışların yüzde 43,8’i vatandaşlık için oldu. 2023 senesinde aynı dönemde bu rakam yüzde 18’di.

Bu açıdan bakıldığında geçen sene ilk üç ayda 10.926 satış yapılırken bunun 1.967’si vatandaşlık için. Bu sene ise ilk üç ayda sadece 5.685 yabancıya satış yapıldı ve bunun 2.498 tanesi vatandaşlık için. Artık her iki yabancı alımın neredeyse bir tanesi vatandaşlık için.

Yabancılara yapılan konut satışları 2024 yılı Mayıs ayında ilk sırayı 797 adet konut satışı ile Antalya aldı. Antalya’yı sırasıyla 668 adet konut satışı ile İstanbul ve 164 konut satışı ile Mersin izledi.

2024 yılı Mayıs ayında yine Rusya açık ara konut alımında birinci sırada oldu. 2024 yılı Mayıs ayında ülke sıralamasında 437 konut satış sayısı ile Rusya ilk sırayı aldı. İran 207 konut satışı ile ikinci ve 171 konut satışı ile Ukrayna üçüncü oldu. 

Editör: Gayrimenkul Gündemi