1. Arsa ve Arazi Farkı
Çoğu zaman birbirinin yerine kullanılsa da aralarında uçurum vardır. Arazi, üzerinde yapılaşma izni olmayan, sınırları belirlenmiş toprak parçasıdır. Arsa ise belediye tarafından imar uygulaması yapılmış ve üzerine inşaat yapılabilir hale getirilmiş topraktır. Yatırım yaparken aldığınız yerin arsa vasfı kazanıp kazanmadığını kontrol etmek ilk adımınız olmalıdır.
2. İmar Durumu ve Emsal (Kaks)
Bir arsanın üzerine kaç katlı bina dikebileceğinizi veya toplamda kaç metrekarelik bir inşaat yapabileceğinizi Emsal (KAKS) belirler.
TAKS: Binanın tabanının arsa üzerinde ne kadar alan kaplayacağını ifade eder.
KAKS (Emsal): Arsanın toplam inşaat alanını belirleyen katsayıdır.
3. İfraz ve Tevhid
Büyük bir parselin bölünerek küçük parçalara ayrılmasına ifraz (ayırma), komşu parsellerin tek bir tapu altında birleştirilmesine ise tevhid (birleştirme) denir. Özellikle projelendirme aşamasında bu iki işlem, arsanın değerini ve kullanım verimliliğini doğrudan değiştirir.
4. Şerh ve Beyanlar
Tapu kütüğünün Şerhler sütunu, arsanın üzerinde bir kısıtlama olup olmadığını gösterir. Haciz, ipotek, satış vaadi veya intifa hakkı gibi şerhler, satın alma sonrası ciddi hukuki sorunlara yol açabilir. Tapu dairesinden güncel bir “takyidat belgesi” almadan asla el sıkışmayın.
5. Gabari
Binanın belediyece öngörülen azami yüksekliğidir. Manzara veya kullanım amacı açısından gabari sınırlaması, arsa üzerine yapılacak projenin kaderini belirler.
2026 yılı itibarıyla dijital tapu ve parsel sorgulama sistemlerinin gelişmesiyle, bu bilgilere ulaşmak artık çok daha kolay. Ancak teknik terimlerin içeriğini bilmek, sizi hatalı yatırımlardan koruyacak en büyük kalkandır.
