Yasal düzenlemeler ve yargı kararları doğrultusunda kiracıların haklı olduğu temel hususlar şunlardır:
1. Yasal Artış Oranının Üzerindeki Zam Taleplerine İtiraz
Kiracılar, ev sahibinin mevzuatın ve TÜFE verilerinin üzerinde tek taraflı olarak talep ettiği fahiş zam oranlarını kabul etmek zorunda değildir. Yasal sınırlar dâhilinde yapılan artışlar haricinde, ev sahibinin “Piyasa yükseldi, zammı kabul etmezsen çık” yönündeki baskılarına karşı kiracının yasal oranı uygulayarak oturmaya devam etme hakkı mevcuttur.
2. Sadece Sözleşme Bitti Gerekçesiyle Evden Çıkarılamama
Kira sözleşmesinin 1 yıllık süresinin dolması, ev sahibine kiracıyı tahliye etme hakkı vermez. Kanuna göre sözleşme, kiracı aksi bir bildirimde bulunmadığı sürece her yıl otomatik olarak uzar. Ev sahibi ancak haklı gerekçelerin (gereksinim, esaslı tadilat vb.) veya 10 yıllık uzama süresinin dolması halinde hukuki süreç başlatabilir.
3. Yapısal Masraflar ve Esaslı Onarımlar
Evin kullanımıyla doğrudan ilgili olmayan; tesisat arızaları, çatı sızdırması, kombi değişimi veya binadaki esaslı onarımlar tamamen ev sahibinin sorumluluğundadır. Kiracının kendi kullanımı dışından kaynaklanan bu tür masrafları ödeme yükümlülüğü bulunmaz; kiracı tarafından karşılanan zorunlu tadilat tutarları kira bedelinden düşülebilir.
4. Evin Satılması Durumunda Mülkiyet Değişimi
Taşınmazın başka bir üçüncü kişiye satılması, mevcut kiracıyı derhal evden çıkarma hakkı doğurmaz. Yeni ev sahibi, kiracıya satıştan itibaren 1 ay içinde ihtarname çekmek ve 6 ay süre tanımak durumundadır. Bu şartlar sağlanmadığı sürece kiracı mevcut sözleşme koşullarıyla evde kalmaya devam eder.
5. İzinsiz Konut Ziyaretleri ve Özel Hayatın Gizliliği
Mülk sahibi, “Kendi evim” gerekçesiyle kiracının izni ve haberi olmadan konuta giremez. Kiracının onayı alınmadan ya da önceden makul bir zaman dilimi bildirilmeden yapılan ziyaretler, konut dokunulmazlığının ihlali niteliğindedir.
6. Depozito İadesi
Kiracı, taşınmazı teslim aldığı gibi ve olağan kullanımdan kaynaklanan doğal yıpranmalar dışında hasarsız şekilde teslim ettiğinde, depozitosunu eksiksiz olarak geri alma hakkına sahiptir. Zamana bağlı yıpranmalar gerekçe gösterilerek depozito kesintisi yapılamaz.
